Nama 105
190612

whārangi 2  (12 ngā whārangi)
titiro ki te whārangi o mua1
3titiro ki te whārangi o muri


 
2 TE PIPIWHARAUROA No. 105 te puta atu o tana pepa. E mohio ana matou nona ano te he no te mea i haere ia he wahi ke a kahore ia i whakaatu mai. Kia ora nga hoa katoa, nga kaitautoko i ta tatou pepa. He aumihi tenei na te Etita ki a koutou katoa: Heri Kirihimete! Hape Niu Ia I

HE AITUA. Ki TE ETITA O TE PIPIWHARAUROA. KIA ora tukua atu nga kupu e whai ake nei. No te 16 o nga ra o Noema nei 1906, i nga haora o te ata ka matika mai te nanakia nei i tana whare ka haere ki te kimi i tana hoiho ka mau tana hoiho ka piki kei ru- nga. Na wai ra i a raua e haere ana i te huarahi ka riri te hoiho kaiahi te tangata ka taka hemo tonu atu, ko ona hoa tata i patata ki a ia; i taka ano ki te kuaha o tetahi toa ka haere ona hoa ki taua pakeha ki tana paki hei mau i te turoro ki te kainga ka mea te pakeha kahore ano, Kia rite ki taku haora, kahore a te pakeha mo te mate hoi ano ko te haora me te moni. Tera tetahi tangata e haere ana ki tana mahi ka kite i te turoro i te huarahi, kahore ia i ki i te haora me te moni, ko tana i whakaaro ai ko te mea e mate ana kia tae ki te whare. Kati ra me titiro i te rongo pai. I haere atu tetahi tangata i Hiru- harama ki Heriko i tutaki ano i a ki nga kai pahua patua ana ia whakarerea ana, he ta- ngata ano i patata ki a ia kihai i tahuri atu, ko te amari i aroha ki a ia; ko te wahi tutata tenei ki taua aitua. Kati kia ora. No te 9 o nga ra o Noema nei ka tae mai a te Apanui ki Waiharera nei, i runga i te mea • iti ana te puta o te waipiro ki te Maori; he aha ra i puta ai i te taenga mai o taua tima? Na konei toku whakamihi. Kua nana nui ahau ki nga hoterea kia puta he rama, homai ana e ia ki ahau ko te ture mo te Maori, ara, ko te kore e tuku waipiro ki te Maori. E ha- ra i te mea he tangi waipiro engari he koa, he whakamihi kau ake. na WHITINUI KAINAMU. HE MAHI MA NOA KOTIRO MAORI. HE maha nga hui o te Kotahitanga o Te Aute i muia ai he aha ra nga mahi ma nga tamariki Maori ina mutu ta ratou ku- ra i Te Aute, i Tipene, me era atu kura o taua o te Maori, a kitea ana he maha nga mahi e watea ana ki nga tamariki Maori, a he tokomaha o taua taitama inaianei kua uru ki aua mahi huhua. Kua tu rata etahi o a taua tamariki, kua tu mema mo te Paremata, kua tu minita, kua tu roia, kua tu kaiwhakamao- ri, kua tu kaiwhakaako kura, kua tu pirihi- mana, kua tu kaiharihari reta, kua tu kamu- ra, parakimete, kai tui tera, kai tui kakahu kua tu kaihokohoko; he iti nga turanga o te pakeha kahore ano kia ekengia e te tapuae Maori. I nga ra i a au i Te Aute ko nga ma- hi kua whakahuatia ake nei, nga mahi i tu. manakohia, i wawatatia e te tamariki hui atu hoki ki o ratou matua, kahore i puta ake nga whakaaro i era ra he mahi tino rangatira te ahuwhenua. I enei ra ia ko te whakaaro o te tangata ko nga mahi tino tika ma nga ta- mariki Maori ko nga mahi ahuwhenua. I te korerotanga o Reweti Kohere i te aroaro o te Komihana uiui mo Te Aute i kaha tana tau- tokotanga i tenei putake, a, i kite tatou i nga kupu a Apirana Ngata i taia e matou i tera marama mo te ahuwhenua. Ko to matou hiahia ia ki te whakapuaki kupu inaianei eha- ra i te mea mo nga mahi ma a tatou taitama, engari he ui na matou, he aha ra nga mahi, te mahi tika ranei, ma nga kotiro, ma a tatou taitamahine. Ko to matou hiahia ma te iwi nui katoa e whakahoki tenei patai, hei tauto- ko hei patu ranei i a matou kupu e whai ake nei. Ko te whakaaro pea o te tokomaha o te matua ko te take i tukua ai a ratou kotiro ki te kura kia whiwhi ai ki nga mahi pakeha, ki nga mahi e puta mai ai he oranga mo ratou, ara ko te take ano i tukua ai nga taitama ki te kura. Ko nga mahi ma nga kotiro, ki te whakaaro o te tokomaha o te tangata, he tui- tui kakahu, he tuhituhi, he whakaako kura, he hokohoko, me era atu mahi e taea ana e te wahine. Ko tetahi mahi nui ano ma nga ko- tiro Maori i tautokona e te Kotahitanga o Te Aute, a, e te Kawanatanga hoki ko te tiaki turoro. He tokomaha a tatou tamariki kei nga whare-turoro e ako ana ki te nana turoro me ona tini tangotango. E marama ana -nga painga ki te Iwi Maori i runga i te matau 6 a tatou kotiro ki tenei mahi pai, a, kahore a matou whakahe. Kahore hoki a matou wha- kahe ina whiwhi etahi kotiro Maori ki era atu