Nama 119
190802

whārangi 3  (10 ngā whārangi)
titiro ki te whārangi o mua2
4titiro ki te whārangi o muri


 
HE KUPU WHAKAMARAMA. 3 atu ano etahi mea o aua whare kua he. Nga moni e oti ai enei mahi, e kiia ana e nga tangata mohio e tae ki te £1ooo. Heoi kahore he moni e takoto ana mo enei mahi, ina hoki ko te moni e hua mai ana i te whenua e pau katoa ana i nga kura e rua, kahore rawa he toenga. He whakaaro ta etahi tangata, me whaka- takoto he tikanga mo te uru o nga tamariki ki enei kura kia tukua e nga matua ki nga Trustees he moni i ia tau, i ia tau. Te panui a nga Trustees, he whakaatu i taua whakaaro kia ata tirohia e te iwi Maori, me kore e kitea he tikanga e taea ai te whakaora i nga whare, me te pumau tonu te mahi a enei kura e rua. Tena ano hoki tetahi panui kua taia ki Te Pipiwharauroa mo tetahi kohikohi kua tima- taia nei e te taha Pakeha o te Hahi hei wha- karawaka ake i te oranga mo te Pihopa. I taea ai e ahau te korero i tenei mea, ehara i te mea moku taua kohikohi, engari mo te tangata e tu hei Pihopa i muri i ahau. I whakahaua ai e te Hinota taua kohikohi, he titiro ki te ahua kaumatua oku, kahore nei e mama ki te haere i nga huarahi kikino, ki te tirotiro i etahi wahi o to tatou nei Pihopatanga; mo te tae ki te wa e mahue ai i ahau te mahi, ka marama he whare hei nohoanga mo te Pihopa, ka ranea hoki he oranga mona. Na te Hahi Maori i timata te kohikohi i te oranga mo te Pihopa i te tau 1863; he pai kia uru ano te Hahi Maori ki te whakatutukitanga o taua kohikohi. Kua rongo koutou ki toku haere ki Inga- rani a nga ra whakamutunga o tenei marama. E rua nga take o toku haere. Tetahi, he huihui no nga wahi katoa e mahi nei te Hahi o Ingarani ka tu ki te 150 nga ra o Hune e takoto ake nei, i nga ra hoki i muri iho, hei hurihuri i nga tikanga e kaha haere ai te mahi a te Hahi i nga wahi katoa o te ao. Tetahi ko te huihui o nga Pihopa o nga Hahi katoa e rite mai ana ki to tatou nei, pera me te hui- hui o nga Pihopa i haere ai ahau i te tau 1897- Te mea e hiahiatia ana, ko te inoi a nga tangata katoa o te Hahi mo enei hui e rua, kia ata whakahaerea e te Wairua Tapu, kia kakama ai enei wahi katoa o te Hahi a Te Karaiti ki te mahi kua rite mai nei i a ia ma tatou, ara ki te whakaatu i tona Rongo-pai ki nga iwi katoa o te ao. TENA ANO ETAHI O NGA MOTINI- Na Hemi Huata, minita, raua ko A. Rangi, minita: " Kia whakapuakina i roto i tenei Hui te whakamihi a nga minita a nga mangai o te iwi ki te Atirikona Hamiora Wiremu mo tona atawhai, me ana mahi aroha katoa Ki te Hahi Maori. Kua pani te Hahi Maori inananei i runga i tona haerenga atu ki tona okiokinga, i rite mai nei i Te Atua i mua, kia perehitia tenei whakaaro a Te Hui, a, ka tukua atu ai ki nga whanaunga katoa o Te Atirikona Hamiora Wiremu." I tu katoa te Hui i te whakaaetanga ki tenei motini. Na N. Tautau, minita, raua ko H. Pahewa, minita:— " He whakamatau e te taha Maori o te Pihopatanga katoa te kohi moni hei hanga i nga whare kura o Te Aute me Hukarere hua pakaru nei." Na Aporo te Huiki, he patai:— " Me kore te tumuaki e whakaae mai kia homai ano nga moni ohaoha katoa timata mai i te tau 1882 tae mai kia Pepuere 10, 1907, ki nga komiti hahi o ia pariha o ia pariha?" I whakaaetia e te Pihopa ko nga moni oha- oha o Te Waiohiki kia whakaputaina mo te hanga i te whare-karakia. Na H. Pene, raua ko Te Atirikona H. W. Wiremu:— " He mihi ta te Hui nei ki te kawanatanga mo tana ture pehi i nga mahi o te tohunga. He kupu hoki ki te iwi Maori katoa kia wha- karerea aua tikanga kuware." He patai na Hemi Huata, minita ki te tumuaki:— " Kia whakamaramatia ano nga tikanga mo te marena, (1.) Mo te wahi ma te minita i roto i te rupiriki o taua karakia. (2.) Mo te marena a te Hahi me ta te kawana marena hoki." Te utu a Te Pihopa: (1.) He mea tika kia whaiwhakaaro te tangata e marenatia ana ki to minita marena i a ia. Kihai ano ia i whakatakotoria e te Hahi he moni tuturu mo tena, heoi ano ko te tekau- hereni kia puta ki te Tahua penihana mo nga minita. Otira ko te tangata rangatira ina marenatia, ka rite pea ki ta te rangatira tana whakaputa i te whakaaro ki te minita." (2.) Ko te mea tika mo nga tangata o te Hahi kia riro ma te minita ano o te Hahi e marena. Otira e kore e ahei te whakakahore i te ma- rena o te kai rehita o te kawanatanga, ahakoa kahore i uru atu te minita ki taua marena.