Nama 155
191103

whārangi 2  (12 ngā whārangi)
titiro ki te whārangi o mua1
3titiro ki te whārangi o muri


 
TE PIPIWHARAUROA. rawa. I korerotia ake ai enei korero hei maka noa atu me kore noa e nukuhia atu nga ra mo enei hui e tu mai nei. Tera pea a matou kupu e kiia he taumaha, engari kita matou whakaaro e kore e taea, no te mea he tika tonu. PIHOPA TUARI. KUA tae mai nga whakaatu o Ranana kua moe a Pihopa Tuari i te moenga roa. E 84 nga tau o Pihopa Tuari ka mate nei. No te tau 1850 ka motuhia ia hei minita. I te tau 1751 ka haere ki Inia hei mihinare ki nga Iniana. No te tau 1872 ka mutu tona mahi i Inia ka haere mai ki Ahitereiria ki Niu Tireni nei hoki. No te tau 1877 ka whakatapua ia hei Pihopa mo Waiapu. Tekau ma ono ona tau i tu Pihopa ai ka mutu, i te tau 1893 ka kaere hei mihinare ki Pahia. Ko te kauwhau i te Rongopai ehara i te mahi nga- wari, no te mea he whenua tawhito tera, kei te mau tonu tetahi wahanga ki tona karakia o mua iho, ko tetahi whakanga kei te mau ki te karakia o Mahomete. Ko te iwi nui o Pahia kei te mau ki tenei karakia. He karakia kaha rawa atu tenei ki tera whenua, kaore etahi atu karakia e arotia mai e te iwi. E ki ana a te Tuari i nga tau e ono i mahi ai ia ki reira e 40 ano ona tangata i iriiri ai, engari e ki ana ano ia ka huri ana mai tetahi, he tino tangata ngakau nui atu. Nui atu te kaha o te ngakau o te Pihopa ki tona mahi ahakoa enei uauatanga. Ahakoa tona kaumatua, me te mate o te tinana mahi tonu ia; he mea tohe tonu na te takuta i tera tau kia hoki ki Ingarani ki te whakanga, kia puhipuhia e nga hau o te wa kainga, katahi ano ia ka momotu mai i a ia i tana mahi. I a ia i Pahia kaore ia i tu Pihopa penei me ia i Niu, Tireni nei, ahakoa e mau tonu ana taua ingoa ki a ia. Kaore tahi ona Pihopatanga i reira, heoi ano tona mahi he kauwhau i te Rongo-pai. Ka kitea e tatou i konei te kaha o te whakapono o tenei tangata:- ahakoa te kaumatua o tona tinana, mahue ake i a ia te mahi ngawari i te whenua pai haere atu ana ki te mahi uaua i te whenua uaua. Hui katoa nga tau i tu minita ai a te Tuari e 61: e 21 nga tau ki Inia, 16 ki Niu Tireni, 18 ki Pahia; he tuari pono e wehewehe tika ana i na kupu o te pono. Ko nga hoia e karangatia hei tiaki i te Kingi i te wa o te koroneihana e 6o, ooo. Ko te Tianara mo nga hoia i taua wa ko Rore Kitina. TE HUI TOPU KI WAIOMATATINI. Na Rev. PERERIKA PENETI. I OA tau maha ka huri nei ko Manutuke te kainga i whakaritea ai hei tunga mo te Hui Topu. No te weranga o te whare karakia i te ahi, ka whakaaetia e te Pihopa te tono a Ngati- porou kia tu te Hui Topu ki Waiomatatini, ara ki te Riu o Waiapu ki te wahi i whakatu- puria tuatahitia ai nga purapura o te whakapono ki tenei Pihopatanga, a waiho tonu nei ko tenei wahi hei ingoa mo tenei Pihopatanga, ara ko Waiapu. I roto i nga powhiri a Ngatiporou e toru nga take i whakaaturia mo tenei Mui, ara: 1, Te Hui Topu; 2, Whakaaro ki te Whare-Karakia i Manutuke i wera nei i te ahi; 3) Whakaaro ki te Kura i Hukarere. No te Hatarei ka whakaeke mai nga manuhiri ki te marae, tae rawa atu ki te 6 p.m. kua noho te 6oo manuhiri ki tenei whare ataahua o te iwi Maori ara. ki a Porourangi. He mea powhiri rawa e te tangata whenua a ratou manu- hiri ki nga powhiri mo nga manuhiri tuarangi. Whakamiharo ara te manuhiri ki te rawe o nga kapa haka a nga tane a nga wahine. Kaore rawa he mahi hianga, ahuatanga tutu ranei o tenei Hui. I te 7 p.m. ka hui te tangata ki a Porourangi ki te whakarongo i te kauwhau a te Pihopa o Waiapu. Ko Rev. Peneti tana Kai-whaka- maori. Ko tana rarangi ko te kupu a Paora e ki nei, " Ko o koutou tinana te temepara o te Atua." Kaore i uru te tangata ki a Porourangi. E 6oo pea i roto e 200 i waho e tu ana. Ka mutu te karakia ka whakahaeretia e Hon. A. T. Ngata nga mihi ki te Pihopa me nga manuhiri i haere mai nei ki te whakahaere i nga mahi o te Mui Topu. I te ata o te Ratapu e rua nga whakatakoto- ranga i te Hapa a te Ariki, i te 7 a.m. mo nga -tangata mohio ki te reo pakeha i te 12 ma nga , reo Maori anake. I peneitia ai he iti no te whare-karakia. Ko te karakia awatea, me te karakia ahiahi tae noa ki te karakia o te po he mea whaka- haere tonu i waho, ara i te marae. 1 nuku atu i te 1ooo nga tangata i enei karakiatanga. I te Pihopa te kauwhau o te ata, i a Rev. Nikora Tautau to te ahiahi. I te po he mea whakarite e te Pinopa he kauwhau he himene te mahi. E wha na tangata i kauwhau, ara ko Atirikona Wiremu, ko Rev. Kutia, ko Rev. Peneti, me