Nama 102
19300301

whārangi 1993  (20 ngā whārangi)
titiro ki te whārangi o mua1992
1994titiro ki te whārangi o muri


 
Maehe I, 1930 TE TOA TAKITINI 1993

tangata ki taua karanga. E tino tika ana hoki kia hui te ta- ngata ki reira i runga i tenei reo karanga i te hunga tai- tamariki, me nga morehu kaumatua. Tera e tino nui nga korero whakamarama i nga tikanga ture, tiriti, haahi, whakahaere maori, me nga whakahaere whakanohonoho whenua me era atu tikanga e karanga nei te reo o te wa kia whakaritea, kia mahia, kia korerotia. Koianei te wahi i tino hiahiatia ai kia waimarie Te Pihopa ki te hoki mai ki taua hui.

TE TIRITI O WAITANGI Tera e puta nui nga korero mo te Tiriti o Waitangi i roto i tenei hui ka tu mai nei ki Waiomatatini me Te Poho o Rawira Otira ina ano etahi ahuatanga hei matakitaki iho: — No te hui i Hirangi pa, Tokaanu (Taupo) Hepetema 8th, 1929, ka puta enei korero i panuitia ki roto i Te Whetu Marama Hepetema 14th, 1929, wharangi 13, kei waenganui ake. ''Mo Te Tiriti o Waitangi, kia rongo mai koutou, ahakoa poropiti, matauranga, tohungatanga ranei, e kore e taea Te Tiriti o Waitangi te whakaara. Kotahi anake te tangata e taea ai te Tiriti, a, kei a Ia ano hoki te kii, ko Ihoa o nga Mano. No reira ma ana anake e maranga ai te Tiriti o Wai- tangi. " Kei konei etahi kupu whakatonga! Titiro iho ki nga kupu i puta i roto i Te Whetu Marama o Pepuere 15th, 1930, wha- rangi 6, kei waenganui: — "Hei aha, kua tuturu i oku whakaaro me tuku nga Kawe- nata kia haere ana i runga i te motu, ma te ra o Aperira whakahoki mai. No reira ko nga mea o koutou e hiahia ana ano ki a koutou Kawenata, haere atu ki taku Hekeretari, ma ana e whakarite o koutou hiahia. Waihoki i a koutou ka haere nei ano me nga Kawenata, he pai ke taku whakaatu kia koutou i oku whakaaro, ara, ko te hunga e haina mai enei Kawenata, naku ena, ko te hunga kaore e haina mai, ka riro ratou hei tauiwi. He aha te take i penei ai taku kupu? Na to ratou kore hoki e pirangi kia maranga Te Tiriti o Waitangi, koira ratou te haina ai, a, no reira ano hoki i noho ai i waho, pera ano me nga tauiwi, e wehi nei i tenei ra, kei maranga Te Tiriti Waitangi. Ko enei kupu aku, whakaaturia ki te hunga o waho, a, waihoki i a koutou, e nga kai hari i nga Kawenata ka haere nei, ko nga Anahera pono hei hoa mo koutou, hei awhina i a koutou i roto i a koutou mahi. " Ka kite iho tatou i te whakaotinga o tera ahuatanga o te pepa tuatahi e takoto ake nei i to te pepa tuarua, ara e penei ana tona ahua: — Ko Ratana te kii, notomea koia te mangai, e kiia ra ko piriwiritua i roto i nga wawata kua tuhia ki roto