Pukapuka 2, Nama 7
18601001

whārangi 3  (4 ngā whārangi)
titiro ki te whārangi o mua2
4titiro ki te whārangi o muri


Tirohia ngā kupu whakataki o tēnei niupepa

 
TE HAEATA. nei e taua rata, he peka nona;—kaore, no te totara ke ia. Kei he koutou ki te kupu "Hahi Matua." He rakau ano te totara, he rakau ano te rata. Ko etahi enei o nga he i whakapirihia mai nei ki te totara, ara, te Hahi o te Atua i u ki tana kupu —e taua Rata kohuru e horihori nei, ko ia " Te Matua, "Te Putake" 1. Te whakanuinga o Meri ki runga ake i a te Karaiti. 2. Te hunanga i te Kupu o te Atua kei korerotia e nga tangata, 5. Te karakia ki nga whakapakoko—o Meri, o te Karaiti,—ki nga wheua o te hunga tapu. 4. Te inoi ki nga Apotoro, ki nga Anahera. o. Ko te kianga kia kaua nga Minita e marena. 6. Ko te kianga ma te Minita e muru nga hara. | 7. Ko te kianga, ko te tinana tonu, me nga toto, me nga wheua, me nga uaua kei roto i te Toro o te Hapa Tapu. Me te hara noa atu. ma wai e tatau.

"WHAKAAROA NGA MEA o RUNGA, KAUAKA o TE WHENUA."

Kua kite au i te rakau hua e taimaha rawa ana i te maha o ana hua, piko ana te kouru i te taimaha, wati ana nga ma- nga, hinga ana ki te whenua: ka mahara au na ona taonga i takoto ai. Kua tutaki au i te Repera e tangi ana ki tana hipi kei tona taha e takoto ana, kua mate, he mea haehae na te kuri. Patai ana au ki te lake i male ai. Ano ra ko te hepera, " He tahae na tetahi kuri nanakia, rere ana ki te kahui ki te ngau, oma ana nga hipi i te wehi, puta katoa ana i te wahi pakaru o te taiepa ; ko te mea male nei kihai i puta, he nui hoki nona no tona huruhuru, mau ana tenei i te kuri." Mahara tonu ake toku ngakau na ona taonga ano ta i kohuru. Kua kite ano au i tetahi tangata, wae rakau, totitoti ana ki ana rakau he wae- wae mana, kua tapahia hoki ona waewae. Patai ana au ki a ia, I peheatia koe i motu ai ou waewae? Ka mea mai tera, "He hoia ahau. I haere ahau, matou ko aku hoa, ki te whawhai, hinga ana ta matou parekura, pahuatia ana nga taonga e matou, pikaua ana a matou parakete. Ko aku hoa i ata hanga, i mama nga kawenga, ko au i apo au, i mea hoki kia nui maku; heoiti whati ana matou. Katahi ka whaia mai e te hoa ngangare, oma ana aku hoa, i mama hoki ki te kawhaki i a ratou, ko au kihai i kaha i te taimaha, mau ana au i te iwi whai mai, ka patua ahau e ratou, motu ana oku waewae." Katahi ahau ka mea ki a ia, I rite koe ki te rakau hua, ski te hipi mute—i hinga koe i te taonga: te hoki mama koe ! ! Kua rongo hoki ahau ki nga kaipuke e rere ana ki waenga moana, he mea tai- maha rawa ki runga. Na, ka puta te hau, ka tu le ngaru, ka riri te moana, huri ana nga ngaru ki runga, ka ki i te wai, totohu ana te puke, ngaro rawa. Katahi ahau ka mahara, koia ano, na ona taonga i ngaro ai: me i torutoru nga tao- nga ki runga, kua mama. kua rewa, kihai i mate; nei hoki ra, i taimaha i le taonga, ngaro tonu iho. Tirohia enei kupu, kei whakangaromia tatou e le aroha ki nga taonga o ienei ao. Ta te tangata he ienei, he apo taonga. Kia tupato kei tomo koutou ki ienei whaka- wainga. "Te hunga e hiahia ana kia whai taonga, ka tuku ratou ki te whaka- matautauranga, ki te mahanga, ki te tini o nga hiahia kuare e whara ai ratou, he mea ena e totohu ai nga tangata ki te whakangaromanga, a huna iho.?' E ai ta Paora.

TE HAHI I MURI I A TE KARAITI. UPOKO IX. Kei te heke ano te tupu. I TE tamarikitanga o te tangata e pakari ana e main ana ; ka.koroheketia, ka atarua te kanohi, a ka mau ki te tokotoko. I pera ano te Hahi. I te homanga e ma- rama ana ta ratou titiro ki a Ihu, e tapa- tahi ana le whakaaro. Taka rawa ake ki 700 M.K. kua rile ki ta Ehekiere 16. 32.— "Ki te wahine moe hoa e puremu ana, e tuku mai ana i nga tangata ke ehara nei i te hoa nona." He kino rawa i a nga mahi o tetahi o nga Hahi matua, o Roma, i taua takiwa. O ratou pihopa he hoa no nga wahine puremu; ko aua wahine ano hei whiri- whiri i nga pihopa, i nga pope. I taua takiwa ano i tohe nga pope ki tetahi wahi kingitanga mo ratou, a ka tukua mai Roma e nga kingi me nga whenua e tata ana ki Roma hei kingitanga mo ratou. Na, takahia ana e ratou ta te Karaiti kupu (Ruka 22. 25, 26), kei te whakaneke ake ratou i a ratou ano hei kingi maori. Te lino pope nana taua tikanga kino i wha- kapumau ko KEREKORE (GREGORY) tua- whitu. He tokomaha o o ratou minita kihai i mohio ki te korero pukapuka, he mea hoko na ratou ta ratou mahi minita, he pera ano me Haimona Makuha. Etahi o ratou haere ana ki te arahi i a ratou ope ki te taua, a ko ratou nei ano ki te patu, ki te kohuru. Te hokinga mai kei ta ratou mahi pihopa. I whai to ratou kingi a CHARLEMAGNE kia pehia enei he, kia whakakahoretia te ka- rakia whakapakoko. Engari i te rawhiti i taea tera mahi te pehi i roto i te Hahi i Kariki. Kihai i taea te pehi i roto i te Hahi ki te hauauru. Koropiko tonu taua Hahi nei ki te ripeka ki te whakaahua o Meri Wahina; a rakautia noatia iho to karakia whakapakoko i roto i te Hahi ki te taha ki le hauauru, ara ki to Roma. Otiia kihai i poto katoa nga tangata ki te he. I whakatoea ano e Ihowa etahi tangata mana he hunga kihai i tuturu o ratou turi ki te whakapakoko. i Kei te taha ki te nota o Italy era maunga tiketike te Alps. Kapi tonu a runga e te hukarere, ekore ano e taea te piki e te tangata. Na, kua tae etahi o te hunga karakia ki nga kokoru o aua maunga noho ai. I te 800 M.K. kua haere te ingoa o taua hunga karakia. To ratou ingoa ko te Vallenses. Kihai enei (me era ano i noho ki le Appenines ki tetahi maunga i Italy) i karakia ki te kararehe, ki le pope o Roma, kihai hoki i anga ki aua mahi. Pupuri tonu ratou i nga tikanga o te Rongo Pai, a heoi ano he kai whakaora mo ratou ko Ihu anake. E nekeneke ake ana taua Hahi, e hou ana nga pakiaka ki toto ki le maunga i le tau 1600 M.K. ; na, ko te putanga mai o te hau nui hei whakaoioi mo te rakau, hei turaki ki le whenua. Riri rawa te Hahi o Roma ki aua tangata 20,000 e noho tata ana ki a ia, a kahore e whakaae ki tana Ukanga. Na, ka maranga he taua, ka maranga he taua. Patupatua ana ratou, peia ana he whenua ke, ki Germany. Heoi hoki mai ana nga oranga ki te whenua o o ratou matua; tohe ana ki le noho ki aua maunga hukarere; kihai ano hoki i taea te pei, a hoha iho nga kingi. Ko etahi kingi ano hoki, me Ingarangi ano, i aroha ki a ratou, tohe ana ki o ratou kingi ake, kia whakamutua te patu, homai ana ano e ratou he moni mo aua moke ra. Na, mau tonu iho ta ratou karakia, a aroha noa iho le kingi o Sardinia ki a ratou; mutu ake te patu, te aha, te aha. Inaianei kei runga ratou i te whenua rangatira e noho ana. 23,000 taua iwi ra i tenei whakatupuranga.

KAWHIA. Ahuahu, Hepetema 5, 1860. E hoa ma, e nga tangata whakaaro katoa. He kupu taku ki a koutou. Kia whakarongo mai. E ki ana a Henare Takerei, kua hoki mai a Tuhoro (Anatipa) ma—kua hoki mai katoa, katoa. Na., ka mea au, akua- nei ka pahure nga kapua pouri, ka whiti mai ano te maramatanga ki Kawhia. Otira ka rongo au kua arahina mai nga hoiho, me nga kau ; kua kawea mai hoki nga pu o nga hoia, me nga aha, nga aha o te Pakeha, ka mohio ahau e mau tonu ana le he. Kia kaha to koutou korero, kia waiho atu aua mea,—whakahokia atu ki nga tangata nana aua taonga. Me penei atu koutou. Ekore ratou e rongo ki au, no te mea, he Pakeka ahau, he tangata