No. 31
19000901

page 1  (12 pages)
2to next section


 
Te Pipiwharauroa, he Kupu Whakamarama. NAMA 31. • GISBORNE. HEPETEMA 1900. TE PIPIWHARAUROA.

He kupu whakamarama ruarua nei a matou ki nga kai-tautoko o ta tatou manu. I tae mai te reta a tetahi kaumatua he tono mai kia panuitia ana korero i tuku mai ai, he whaka- atu mai hoki i te riri o etahi tangata 0 tona takiwa ki te kore o a ratou korero i tuku mai ai e tangia. Tirohia te Ture 4 o TE PIPIWHA- RAUROA. E kore rawa e taea e matou te ta nga korero katoa e tukua mai ana e nga hoa Maori. Ko te nuinga o aua korero hei wha- kakapi noa iho i te Pepa, kaore he painga ki te iwi nui. Mehemea e taia ana e matou kua kore e uru nga korero o tawhiti, me era atu korero . e hiahia ana matou kia rongo te iwi. Kia mohio te tangata, ahakoa he pai ana korero ki tana whakaaro iho, otira kaore pea he painga ki te iwi nui. I tuhi mai te tangata naana nga kupu whakawehiwehi ki a matou kia kaua nga korero tupapaku e panui- tia, otira na taua tangata ano i tuhi mai te matenga o tetahi pakeha tiaki whare wai- piro, me ona tangi ano mo taua pakeha! Ka panuitia e matou nga korero e pai ana ki ta matou whakaaro, e whakawhetai ana matou ki nga tangata kua tuhia nei a ratou korero — he nui rawa te pai. Kia potopoto te korero, kia poka tata, kaua e taiawhio. E te iwi, kia manawanui ki nga koha o ta koutou mokai. Kua tae mai ano he pukapuka whakaatu mai i te kore e tae atu o te Pepa ki etahi tangata. Ehara i a matou anake tenei he. Ki ta matou whakaaro mauria ai e etahi tangata nga Pepa a etahi atu tangata. Me ki atu ki nga kai-tiaki o nga Pou-tapeta kia puritia a koutou Pepa, me whakaatu mai ranei he ta- ngata tika hei tukunga toputanga atu i nga Pepa. Ko te awhi whero ehara i te mea hei whaka- wehiwehi i te tangata, engari hei whakama- hara kia tuku mai i ana hua kareao hei wha- ngai i ta tatou manu. E kiia ana he hau ta te Moa tana kai, —i ngaro noa i te mata o te whenua! E te iwi, ka ngaro a TE PIPIWHA- RAUROA ka pera me te Moa, ki te kai i te hau, engari hei te hua paura tonu o te kareao, totopu ana te horomanga. Ma te kaha o te whangai a te iwi i ta tatou manu e hohoro ai te maha o ona parirau, ka. ngoto ai hoki tana tioro ki roto ki te taringa. Ki te kore e tukua mai he whangai i te mea kua rua nga takainga i te Pepa ki te awhi whero ka mutu te tuku atu,. ka mohio hoki matou kaore he hiahia o te tangata ki te Pepa.

HE PONO RANEI?

No Otautahi tetahi korero tipua. I tae he pukapuka, he mea tuhituhi ki te mihini pana- pana, ki a Takuta Kereitana, he tono na teta- hi tangata, kaore te ingoa i tuhia, ki a ia kia rongoatia kia mate tetahi wahine turoro e haere ana ki a ia. Ki te mate taua wahine ka tukua atu ki te takuta e £200. Ko te puka- puka tuarua he akiaki; ko te pukapuka tua- toru he mea atu ki te takuta kua pai rawa a Mihi S— a kaore i te rongoatia e ia kia kaha rawa te mate. Na konei ka mohio te takuta ko Mihi Taihi (Mrs. Styche) te wahine e tonoa ra ia kia patua; whakina ana e ia ki te tumuaki o nga pirihimana. Ko te tane tonu a taua wahine te mea i whakamaua. I kitea hoki rite tonu te tuhituhi a te mihini i roto i te tari o taua tangata ki nga tuhituhi o nga pukapuka ki te takuta, ahakoa i takakino- tia e taua tangata te mihini, i kiia e ia i taka. Tino nui atu te kai-ngakau o taua wahine ki tona tane. I te hopukanga i tona tane i tohe ia kia mauria tahitia raua ki te whare-herehere a, inaianei kei te ahua porangi taua wahine i te kaha rawa o tona ohomauri. Kua tukua ma te Hupirimi Kooti e whakawa tenei hara e kitea ai te tika te he ranei. Mehemea ana he tika to whakaaro o tanga- ta nei ki te patu i tona wahine, te take tonu — e kore e pa mamao atu — he wahine ke kua uru kei roto i ona whakaaro.