Volume 6, No. 2
18690807

page 1  (4 pages)
2to next section


View the commentary of this paper

 
TE

O AHURIRI.

"KO TE TIKA, KO TE PONO, KO TE AROHA. "

No. 2. J NEPIA, HATAREI, AKUHATA 7, 1869. [VOL. VI.

HE KUPU ATU ENEI KI NGA HOA

TUHI MAI.

TENEI kua homai te 10s. a Ihaka Wanga mo

tana nupepa, me te 10s a Paora Rerepu, me

te 12s a Wi te Rangi o Waimarama.

HE tokomaha nga maori o Ahuriri i

tenei takiwa e raruraru ana i a ratou

nama—ara i nga, taonga o te pakeha

e tangohia ana e ratou. I te ako

O

ano matou i mua kia tupato ratou ki

taua mahi, otira kai te kore tonu e

whakarongo mai—kai te wairangi

tonu. Ko tona mutunga iho he

mate, he rawakore. Ekore ano

matou e pai kia titiro puku atu ki

nga tangata e rere kino ana ki te

mate, ki te he noa iho, me te mea e

pura ana ngu kanohi. Engari me

whakamatau ano ki te ako me kore

etahi e whakarongo, a ka ora. Ko-

tahi rawa te mea kino e whakapaua

ana nga rawa ki runga, ara he wai-

piro. Kitea ana e matou ka nui

taua wai e mauria ana ki nga kainga

maori i runga kaata i tena rangi i

tena rangi. He aha ra te tikanga o

taua kai i mate nuitia ai?—he patu

kau rapea i te tangata, he whaka-

mate rawa atu. Mehemea ka hoatu

nga moni e makaia ana ki te wai-

piro, ki etahi mea hanga noaiho hoki

e ahuarekatia aua e te ngakau, me-

hemea ka hoatu hei whakarite mo

nga taonga kua tangohia e ratou,

penei kua rite noa atu rapea nga

nama, kua kore hoki te tamanu, kua

kore te muru taonga, te muru whe-

nua, e mahia nei i tenei takiwa i

runga i nga tikanga o te Whakawa

raua ko te Ture. He nui te mahi

moumou moni e kitea ana e matou

inaianei i etahi tangata. Ka kite i

te mea e pirangitia ana e te ngakau

ka tango tonu. Kotahi marire te

O

tangata i kitea e matou i tetahi rangi

kua hori nei e hoko ana i te pounamu

a te tangata iwi ke, whenua ke.

Kitea ana e taua tangata taua pou-

namu ra, pirangi tonu atu, utua ana

ki te rima te kau pauna moni! He

ki na matou tenei " ekore e mau te

moni i te porangi. " Hei aha mana

tena pounamu i hokona ai ? He oha

na ona tupuna i mate nuitia ai?

Akuanei hei te taenga ki tona kai-

nga ka makaia ki ro pouaka takoto

atu ai ngaro atu ai—te ai he tikanga

hoki. Mehemea i kawea aua moni

ki te Whare Whakawa hei whaka-

rite mo nga taonga i whakawakia ai

ia, katahi ia ka tika. Ka rongo nga

pakeha nana nga taonga i taua ta-

ngata ka riri, ku mea " e kitea ana e

ia te moni hei hoko pohutu, ko te

moni utu mo a matou taonga i a iu

ekore e kitea. " E tika ana hoki u u

ratou. Ko etahi o nga tangata e

raru ana inaianei i te hanga tango

noa, nana ake ano te tohe i raru ai.

E kite ana e matou i roto i nga toa

hoko e tono ana kia homai he taonga,

whakakore noa te pakeha; tohe

tonu—nawai ra, ka hoha noa te ta-

ngata o te toa ka tukuna ki ta ratou

i hiahia ai, a hei mate ano mo ratou.

Muri iho i te takiwa u te mate ka

KI ua te pakeha i mate ui ratou.

Engari me pupuri te hiahia o te

ngakau; kaua e tono ki nga mea

katoa e paingia ana e te whakaaro.

Ekore e whai rawa te tangata e

o

penei ana, te iwi ranei—ahakoa

maori, ahakoa pakeha—ko te ara

tonu ia ki te rawakoretanga. Tena

ko te tangata e pehi ana i tona hia-

hia, e tupato ana ki ana rawa, e uaua

tonu ana hoki ki nga mahi maori, ko

te tangata tena e ora—ahakoa roa e

whanga ana ka tae ano ia ki te whai-

rawatanga.

Tenei tetahi mea e whakaaro ana

matou ekore pea e tika i nga maori.

Ara ko te tuku i te whenua ki nga

pakeha kai-hokohoko pupuri ai,

herehere atu ai, hei rahui hei taunaha

mo nga taonga tango noa kia tika ai

kia pono ai te utunga atu i te takiwa

i whakaritea ai hei utunga i aua

hanga tango noa nei. Na, he tikanga