No. 173
191210

page 1  (12 pages)
2to next section


 
Te Pipiwharauroa HE KUPU WHAKAMARAMA. NAMA 173- GISBORNE. " He ao te rangi ka uhia, He huruhuru te manu ka rere." OKETOPA 1912. "Kui! Kui! Whitiwhitiora." TAIPOI PIWA. KEI te haere tonu nga rongo o te Piwa i etahi o o takiwa. Kei te haere tonu nga rongo o Turanga he kainga piwa, kei te haere mai hoki nga rongo o Uawa, ko Ruaka- panga whare nui, kua hurihia hei hohipera; kei te haumai ano hoki nga rongo o te takiwa ki te Mahia ka ahu pera atu ki te Wairoa. He mate kino tenei, kei te wehingia e te katoa, e te Pakeha tae atu ki te Maori. Kua pahitia e te Komiti tiaki i te Hohipera o Turanga nei tetahi motini kia kaua rawa tetahi tupapaku Maori i mate ki roto i te Hohipera, he piwa tona mate, e puta atu ki waho o te Hohipera, ko te mauranga atu anake ki te nehu. I kaha ai tenei whakaaro i te Komiti na te ripoata a te Kai-tirotiro. . I ki ia ko te putake mai o te piwa kua puta nei ki Uawa, no tetahi tamaiti i ma- ki te Hohipera, a mauria ana ki Uawa, ki reira tangihia ai, nehu ai hoki. Kaore e e tino ata taea te ki no taua tupapaku te take mai o te piwa o Uawa, engari he tika te korero a taua Pakeha, a kaore hoki e taea te whakahe taua korero ana. I haere ora mai a Rev. Paraone Turei raua ko tona taina ki Turanga nei. No te taenga atu ki te kainga ka takoto raua tahi i taua mate, ka mate ko Paraone, ka ora ko te taina. I tae ora mai a Ngarangi Kohere me tona tamaiti ki Turanga nei, no te hokinga atu ki te kainga ka pangia te tamaiti, ka ora te tamaiti, i te koka te tieki, ka. pangia ko te koka, a mate atu. Ka ora te koka ka tapiki atu taua mate ki te Nehi Pakeha, nana i nehi a Ngarangi, a mate atu hoki tera. Ka kits tatou i te kino o tenei mate, ko nga tangata e nehi ana i nga turoro piwa, kei te mau haere tonu i o ratou ora i roto i o ratou ringaringa, penei me tenei Nehi kua mate nei. Te Pakeha i mate ki Tokomaru, te mate i te tiakanga i nga moko- puna a Wiremu Potae, ka ora nga mea i tia- kina e ia, ka ngau mai te mate ki a ta, a mate atu. A Akenihi Hei, tuahine o Hamiora Hei, i nehi ano i taua mate. Ka kite tatou he mea tika rawa kia tino tupato tatou i tene mate. Kei mahara tatou mo tatou anake tenei tukato, kaore mo etahi atu ano hoki, mo nga mea e tae ana mai ki o tatou kainga. O nga tangata Maori katoa i pangia e te piwa ki Turanga nei, ko te nuinga he tangata no wahi ke. Mehemea e penei ana ano hoki era atu wahi ka kite tatou i te tika o tenei ki kia tu- pato ki o tatou marae, ehara i te mea he whakaaro ki a tatou ake, ki nga tangata kai- nga, engari he whakaaro ano hoki ki nga manuhiri e noho ana i o tatou kainga. Ko te Raumati te wa kaha tenei mate no te mea ko te wa tera i kaha ai te kai wai o te tangata; i te nui o te mahi ka inu noa te tangata i nga wai katoa. He tino ara mai te wai no taua mate. Ki a tupato e te iwi ki o tatou marae, ki a tupato e ia tangata e ia tangata ki tona kainga ki tona kainga. Ma konei anake e ngaro ai tenei mate i a tatou. Nga tangata