Volume 8, No. 8
18720403

page 55  (8 pages)
56to next section


 
TE WAKA MAORI O NIU TIRANI. "KO TE TIKA, KO TE PONO, KO TE AROHA." VOL. 8.] PO NEKE, WENEREI, APERIRA 3, 1872. [No. 8. HE KUPU ATU ENEI KI NGA HOA TUHI MAI. Ko nga tangata enei kua tuku moni mai i muri nei mo te nupepa, ara:— Tamihana Te Rauparaha o Otaki ... £1 O O Kiharoa Moroati o Manawatu ... ... O 10 O Te Roera Hukiki o Otaki ... ... ... O 10 O Peeti To Awe Awe o Manawatu ... ... O 10 O Haimona Pita Te Ahuru o Tutaenui, Rangi- O 10 O tikei Hetariki Matao o Horowhenua, Otaki ... 010 O Taia Rupuha, Pirihimana o Otaki ... 010 O Ka tika te whakaaro o Tamihana Te Rauparaha. Kotahi rawa tana pauna mo te nupepa—hei tauira tana mo etahi atu rangatira. Koia kei a ia—he uri rangatira hoki no Te Rauparaha. E ki ana a Taurua kia tuhituhi pukapuka ia mo te nupepa. E pai ana, mana e tuhi mai hei tera nupepa ka taia atu. Ko Horotio o Mataikona e ui ana ki te utu o te nupepa. Me homai e ia kia te kau herengi ka haere tonu ai nga nupepa ki a ia. Mana e korero ki ona pakeha e noho ana i tona taha hei tuku mai. Tenei te reta a Te Rangiahua kua tae mai ki a matou. Waiho, me ata titiro marire matou ki taua reta. E KI ana te kupu i runga ake o te wharangi tuatahi o tenei nupepa:—" Ko te Tika, ko te Pono, ko te Aroha." Na, e whakapai rawa ana matou i tenei takiwa ki nga iwi o te tai ki Kapiti e haere ana i runga i te huanui o te Tika, o te Pono, o te Aroha. Kua rongo tatou i mua ki te TITI mo Horowhenua i tahuna nei nga whare o Ngatiraukawa ki te ahi, ka whano nei ka hihinga nga iwi i reira ai. Ko tenei kua pai te whakaaro; kua whakaae nga - hapu katoa o Ngatiraukawa kia tukuna ki te Kooti Whakawa Whenua taua he, mana ma te Kooti e hurihuri e kimi i te iwi e tika ana ki te whenua. Kua whakaae hoki ratou kia mahia ano ki roto ki te Kooti a ratou tautohetohe katoa mo a ratou whenua i Kukutauaki puta atu ki Manawatu ki te taha marangai, ki te rohe hoki o te Kuini i runga i Tararua i te taha rawhiti. I te taenga mai o Ngatiraukawa i mua tata atu nei ki Po Neke ki te korero mo a ratou whenua kia hokona ki te Kawanatanga ka ki atu a te Makarini ki a ratou kia hoki ki te tuku panui ki te Kooti; ka oti te whakawa i roto i te Kooti, ka kitea nga tangata i tika ki te whenua, katahi ka pai te Kawanatanga ki te korero mo te hoko o nga wahi e hiahia ana kia hokona. Heoi, ko te hokinga i hoki ai. Ko te Karini (te kai tuhi o te nupepa nei) te pakeha o te Kawanatanga i haere atu i muri i a ratou ki te whakarongo ki a ratou korero, ki te mau mai hoki i nga panui mo nga whenua kia whakawakia. I te taenga atu o te Karini ki Otaki, i te 6 o nga ra o Maehe kua taha nei, ka huihui nga rangatira o Ngatiraukawa ki reira korero ai—a Matene te Whiwhi, Tamihana te Rauparaha, Parakaia Pouepa, Karanama te Kapukai, me te katoa atu o nga tangata. Ta ratou kupu i reira ko te whenua kia whakawakia kia hokona, kia watea ratou i nga raruraru e homai ana e etahi iwi ki a ratou. He nui rapea nga korero mo nga rori, mo nga ruritanga hoki, mo te aha atu; otira ko te tino kupu tena, ko te whakawa, ko te hoko. Katahi ka haere atu a te Karini ki Muhunoa, ki Manawatu atu. I te taenga atu o Hoani Meihana o Rangitane (i haere atu i Po Neke nei) ka haere raua ki Hikaretu kia kite i a Rangitane, i a Ngatiwhakatere, i a Muapoko, i reira ratou e tatari mai ana. Po noa ao noa e korero ana i reira. Korero ana a Rangitane kia urura ia ki roto ki te hoko whenua a Ngatirau-