Volume 5, No. 19
19040701

page 1  (8 pages)
2to next section


View the commentary of this paper

 

[NAMA.] WAIRARAPA HURAE PARAI RE 1, 1904. ITAU TUARIMA.] TE PUKE.KI HIKURANGI.

[PUTEA]

Ko nga ra o koutou tau e whitu tekau tau ma te whai kaha ka waru tekau tau. Hei konei koutou, e haere ana ahau ki toku Atua ki to koutou Atua, ki toku matua ki to kou- tou inatua. Kua tutaki te mahi tohu me te pono, kua hongi kia raua te tika me te rongomau. Haere atu ra e koro, te mana, te kaha, te pou-tokomanawa, te okiokinga o nga kii o te tikanga, haere i runga i te rangimarie me te honore o au mahi nunui i mahia e koe, i a koe e kori ana i roto i nga tau maha o tou oranga i tenei ao. Kua kite a-tinana koe i nga iwi o nga mo- tu, o Aotearoa me te Waipounamu, me era atu motu o te moana-nui-a-kiwa, i te ra nui ki Rotorua, i nga ra o Hune o te tau 1901. Kua kite koe he konohi he konohi, kua kore- ro he mangai he mangai, a, e kore hoki e hohoro te wareware te hinengaro, ki nga kupu mihi i puta i tou mangai, i te ra i tu- taki ai nga iwi ki Rotorua. Kua ruu ringaringa koe, kua kite konohi hoki, i te manuhiri tuarangi o tawhiti pa- mamao, te Kiingi mo enei ra e heke iho nei, hui tahi atu ki tona hoa wahine, me nga rangatira o tona ope whai mana. Hui tahi hoki ki te Kawanatanga, me nga iwi o nga motu, e tino tumanakotia ake nei e te nga- kau, e kore e kitea tetahi huihuinga penei a muri ake nei. Ko tenei e koro haere i runga i tou kororia me tou honore, kaati ake tenei. Ki te Tairawhiti, puta noa ou rohe katoa, ki te Taitokerau, puta noa ou rohe katoa, ki te Taihauauru, puta noa ou rohe katoa, ki te Waipounamu, puta noa ou rohe katoa, Nga Taane, nga Wahine, nga Tama- riki, nga Mokopuna a Tamahau, tena koutou, tena koutou, i raro i te maru o te atawhai a te matua i te rangi, kia ora, kia ora, koutou katoa.

E nga Iwi katoa o runga i nga motu nei, tenei ahau ka puta ata ki waho i tenei ra, i runga i te ngakau pouri, me te ngakau mamae, ki te aumihi me te tangi roimata ki

ona hoa rangatira kua rupeke atu ki te po, ka mahue pani iho ahau me te Iwi i muri nei, kia tangi tikapa ana i te Aoturoa. No reira ka noho ahau i roto i te whare pouri me te whare potae, mo to tatau matua kua wehe nei ia tatau, i roto i enei marama ka taha nei ki muri, kaati inaianei, me puta atu ahau ki waho haereere ai, i runga i o maua haerenga ko to tatau matua i o koutou marae maha, ki te mihi kia koutou, ki nga tirohanga kanohi o to tatau matua o Tama- hau Mahupuku, i ranga ia Aotearoa me te Waipounamu me era atu motu o te moana, koia ka waiata ahau i taku tangi:— Whiti Tuatahi. E kore koe Tamahau e hoki mai ki te ora katahi au ka, raru, ei, kimi kimi ana ra te mahara i te Iwi ka mahue pani nei, ei, otira ko te tini o te Iwi e pae noa atu ra i runga i te motu nei, ei, e hoa ma e he wakakaikapua no roto o Wairarapa, ei, no roto o Aotea ki roto ki Hikurangi e rauna i Le motu, ei, he aha te hau kaha e pa mai ki te Iwi o taea te peehi, ei, ko te whakaruru hau o te Iwi nui tonu ka hinga nei kei raro, ei, na te toki ate mate i turaki ki raro ra katahi nei hanga ki- no, ei, ihi ihi ana ra e roto i te hinengaro ki tenei hanga kino, ei, aue taukuri te ma- mae i te tauo taku ate kia koe e Hau, ei, ho- ki wairua mai kite Iwi mokai e tangi aurere nei, ei, kio marae ra e hautu ai koe ite wa i muara, ei, kimi noa ake ra kei whea ra he tangata hei hautu ite waka, ei, ka riro ia koe te whakamahurutanga o te Iwi nui tonuu i-i Whiti Tuarua. Whakarongorongo ai ki te waha pa mai nou. ra o Hau, ei, kei whoa hoki koe hoi hauta ite waka e ngaro nei ite Iwi, ei, ka riro ia koa 1d roto o Poneke kite tiki ite ora, ei, mote tini mote mano mote hunga iti ra- in o te kai hora noa, ei, ka huri to aro late ura- Taiwhakararo Hetana

Aotea te toha toha ki runga ki te motu nei hei ora mo hona, ei, ka hun to haere ki waho ki te moana Ki Poihakena, ei, ko to maungarongo ki nga Iwi nunui o waho ite moana, ei, ka hoki mai e koe kote hui toopu onga Kauni- hera, ei, ko to maungarongo kia Ngapuhi ra ka takoto ite marino, ei, ka hoki mai e koe 1d roto o Hikurangi ko to aroha nui, ei, koto wairakau hei rukurukutanga mo Rakai- whakairi, ei, whakatuturia te Komiti wha- kaora te Runanga Rauhi, ei, e rauhi nei koe ite iti ite rahi ite nui noa atu, ei, ka hoki o mahara kite ahuatanga ote Iwi kua ngaro. ei, koia ra tenei e pukai noa nei ite rongoo- taketake, ei, ka hoki mai kite Iwi kai koingo ai o whakaaro nui i-i.

E te Iwi tenei te ngakau pouri me te nga- kau koingo me te ngakau pokaikaha noaiho ka puta atu ki waho, i roto i te whare pouri 1d to koutou whanaunga kia Tamahau Ma- hupuku, e rite ana toka ahua ki te tamaiti whanau hoou i roto i enei ra. Kei te marae o whakapaumahara o te Rongotaketake o tangi haere ana, kei roto i Hikurangi i Ao- tea i te Waipounamu i Taakitimu e kimi ha- ere ana, kihai i kitea taku matua, ko te matua whare anake taku i kite ai, ko tenei me whakamatau ki te whaka-pakarikari ake i taaku whakamawa mona.

E te Iwi e, kia ngaro ia Tamahau ka whakaputa ia koutou, hooaiara ahikihiki hooaiara atumaania hooaiara arerere kote ta- puae tena o Tamahau i haere ai i runga i te mota nei, ei.

E te Iwi tenei te haere atu nei ki o koutou