No. 160
191108

page 2  (12 pages)
to previous section1
3to next section


 
2

TE PIPIWHARAUROA.

hangaitanga ia ko ratou ke. Kei te tino mohio atu ratou he ora mo tatou kei tenei Ture, he mate mo ratou, na reira ka haere i te ara ki te kimi tikanga e ora ai. E rite ana ratau ki te pokiha i taka nei ki te poka wai. No te korenga i kitea he ara ake mona ki waho, ka karanga atu ki te koati e hae re noa ana, kia heke iho ki te unu i te tino wai reka atu o nga wai katoa, kaore noa ra he wai o taua poka. Te rerenga iho o te koati ka peke mai te pokiha ra ki runga i a ia, rere atu ana ki waho o te poka kata iho ai ki te kuare o te koati. Apopo tatou kataina ai e nga rangatira hotera ki te rongo tatou ki a ratou tohutohu.

He maha nga Maori kei te whakarongo ki nga korero a nga rangatira hotera nei, kei te whakaae ka tutua ratou i te ture nei. Ko te tikanga o te tutua nei ka panaia ki waho o nga hotera kei moe kei kai i reira. Kaore rawa matou e whakaae kia kiia he take tenei hei whakatutua i nga Maori. E whakaae ana matou tera nga rangatira hotera e mahi, ahakoa kaore o ratou mana ki te pera. Engari ehara i te mea ko nga hotera anake nga whare moe, me nga whare kai. He nui noa atu nga whare moe, kai hoki o te Pakeha. Ki te kite tetahi Pakeha kaore nga moni a te Maori e paingia mai e nga hotera, ka powhiritia mai e ia nga Maori kia haere atu ki tona whare, kia riro ai i a ia nga moni. Tetahi ehara tatou i te tamariki kia hangarautia ki tenei take hauarea rawa. Kua korerotia e matou kaore he mana o te hotera ki te pana i te Maori ki waho o tona whare, otira ki te ki mai kia tatou ka panaia tatou e ratou ki waho o nga hotera, ko te whakahoki tika ma tatou me ki atu, hei aha ma matou o koutou whare, ka kitea ano e matou he whare mo matou. Kaua tatou hei haere atu, penei me te kuri e patua ana, kei waenganui i ona waewae tona waero, e ki atu ki a ratou, kati i te mea ka panaia mai matou e koutou ki waho kaore matou e whakakore i te Ki ta matou nei whakaaro ko te tikanga whakatutua tenei i a tatou, me te mea nei kaore rawa he kaha i roto i a tatou ki te mea atu, hei aha ma wai o koutou whare.

E hoa ma ko te rakau tenei a nga tangata o nga hotera, kaore a ratou korero ke atu, a ka mutu ano hoki to tatou mate ko tenei. Ehara ra i te mate, engari na etahi tangata noa i ki he mate. Na ko tenei mate mo nga tangata anake e haere ana ki nga taone, ko aua tangata he tarutoru noa, ko enei hanga i a Apirana ma nei Kei te 100 pea te kaute o nga tangata e haere ana ki nga taone, ki ta matou nei whakaaro kaore e tika kia kiia te raruraru e pa ki enei tangata he mate no te iwi nui. Kati tena.

Titiro tatou ki nga painga o te ture nei. Ka

toe nga moni a te tangata, nga utu o ona wera- wera. Ka ngaro tenei huarahi mate mai mo tona tinana, ka ngaro hoki te kehua e whaka- riri nei i a ia ki ona hoa ake, e homai nei i nga korero kikino ki tona mangai. He mea pai rawa atu enei.

Ka ora tana wahine; ka kore e patua, e kai upokotia ranei; ka rite ona hiahia katoa mo nga mea o te kainga, ka takoto noa hoki te moni.

Ka ora ano hoki nga tamariki, i te kai, i te kakahu. Ka ora ano hoki ratou i te mea kaore ratou e taka ki tenei mea kino a to ratou pakeketanga. Mo nga tamariki nei te tino painga o te ture nei. Na kia mahara tatou ko te Ture e whakawhiwhi ana i nga mea ngoikore ki te pai, ki te ora, he tino Ture tena. Ko nga tangata ia o nga hotera e ki ana he Ture kino.

Ka ora te iwi nui i te mea ka tutuki pai nga mahi nunui; nga mahi ahuwhenua, nga kura, me era. atu. Ka kaha te tangata ki te ahu- whenua me te whakapau ano i ona moni ki te waipiro, kore he painga o tona mahi. Ki te tutuki te tangata ki te mutanga mai o te matau- ranga, ka tahuri ai ki te kai waipiro kaore he painga o tona matauranga.

Ko nga painga enei, whanui ana tera ki te iwi katoa: ka tika tenei kia kiia he ora mo te iwi. Tena ko te mate kua kiia ake nei he mea kotahi tonu, he mea hauarea noa, he mea hoki e pa ana ki nga tangata torutoru nei. He roa te wa e takoto mai nei i mua i te aroaro ka tae atu ki te ra pooti, ata whakaaroa iho ta tatou take ka mau ki te mea pai, ka whakarere i te mea he. Ko nga tangata o nga hotera kei te whakahe ki tenei Ture, ko te Pihopa o Waiapu, e mau nei ana korero, kei te whakapai. Ko ewhea o enei kei te whai i te pai mo te iwi, ko nga ranga- tira hotera ranei ko te Pihopa ranei?

HE PANUI KIA MOHIOTIA.

KUA tae mai te reta a tetahi o nga kai whakaako o te kura o Hukarere, he tono mai kia whakaaturia e matou te ra e whakata- kotoria ai e te Kawana, e Rore Ihiringitana, te Kohatu Kokonga o te Kura o Hukarere. Ko te ra e whakatakotoria ai tenei kohatu a te 29 o Hepetema, i te wa o muri i te tekau-ma-rua karaka. Ki te hiahia etahi tangata ki te tuku moni mai hei awhina i te kura he pai tonu me waiho mo taua ra ka hoatu ai ki te Kawana a mana e hoatu ki te kura. Ki te peneitia me hoatu ko na moni koura anake i roto i te paahi, kaua te hiriwa me te nooti, ka hoatu ai i te paahi ki te Kawana. He ra nui rawa atu tenei,