No. 5
19211213

page 2  (24 pages)
to previous section1
3to next section


 
TE TOA TAKITINITihema 12, 1921 mas flower). Ma tenei whakamarama e mohio ai tatou no te wa Kirihimete i waimarie ai o tatou tipuna te u mai ki Aotearoa nei, i kiia ai tatou te Maori hei tangata-whenua mo enei moutere. A Kupe. Ka tae mai a Kupe, a ka hoki ano ki Hawaiki, ara ki Rangiatea, ka ui mai nga tangata kia Kupe " Kei whea te uru o te waka e Kupe ?" Ka whakahokia e Kupe waiho i te taha katau o te ra, o te marama, o Kopu rere ai. Engari hei te rongonui haere ai, ko te Kaupeka o te tau ko Tatau-uru-ora." Ko tenei marama ko Tatau-uru-ora kei te wa ki a Oketopa ahu atu ki a Noema. Ko te tawhiti o Aotearoa nei i Tahiti, i te moutere i noho roa ai o tatou tipuna, e 2,500 nga maere. Ko Rarotonga I,86o maero te tawhiti i Aotearoa nei. Mehemea he rua marama e haere mai ana i tenei wahi tawhiti kua eke ano ki te wa o te Kirihimete te unga mai o nga waka. Tahimana 1642. Ko te pakeha tuatahi nana i kite enei moutere ko Tahimana (Tasman) he " Dutch " tona iwi. No te 18 o nga ra o Tihema ka tae ana Kaipuke e rua, ki te takiwa ki Raukawa. Ka rere haere ma te Taihauauru ka tae ki te takiwa ki Ngapuhi i te wa o te Kirihimete. Ka tapaina e ia te ingoa mo nga moutere i waho atu o te Rerengawairua ko " Tiri Kingi " (Three Kings) hei whakamahara ki nga Maki i mau atu ra i a ratou taonga utu nui i te koura, i te parakihe, i te maira, i te wa i whanau ai te Tamaiti ki Peterehema. E ki ana nga whakamarama tawhito ko aua Maki he Kingi. Tokotoru ratou. No te wa o te Kirihimete i tae ai a Tahimana ki reira. Kapene Kuki 1769. No te 8 o nga ra o Oketopa 1769 ka kitea mai te Tai-rawhiti e Kapene Kuki. Ko Turanga te wahi tuatahi i u atu ai ia. I rere haere ia i nga taha katoa o Aotearoa me te Waipounamu, a i konei ano hoki e Kirihimete ana, no Maehe 1770 ka hoki Te Matenga 1814. No te ra tonu o te Kirihimete 1814 ka u mai te Kai-kauhau tuatahi o te whakapono ki Whangaroa i Ngapuhi. Ko tana rarangi tenei ''Kaua e mataku, ta te mea he kai-kauwhau tenei ahau ki a koutou mo te hari nui meake puta ki te iwi katoa '' (Ruka 2:10.) Kirihimete 1921. Tenei tatou te iwi Maori ka hui nei ki te whakamana i te powhiri a Ratana. Ko te kaupapa o tenei Hui ko te whakaohooho i te taha wairua o