Pukapuka 8, Nama 3
18720105

whārangi 22  (12 ngā whārangi)
titiro ki te whārangi o mua21
23titiro ki te whārangi o muri


 
22 TE WAKA MAORI O NIU TIRANI. ano kia mate me whakamate ano mo tona hara—ka tika tena. Engari kei a te Kawana te tino whakaaro ki nga mea e tika ana kia whakamanaia te ki a te ture kia mana, ki nga mea e tika ana kia whakaorangia ranei te tangata e whakamatea ana e te ture, ki te kitea he ara e tika ai te whakaora. Na, mehemea he tangata noaiho a Kereopa e unga ana e tono- tonoa ana e ona rangatira, e kawea ana ranei i runga i te hianga me te porewa- rewatanga o te whakaaro o te katoa (me te poro rakau e kahakina ana e te waipuke) a, i runga i tona ahua pera, ka paru ona ringa i te toto o te tangata, katahi pea ka tika kia whakaaroaro te ngakau, me whakaora me whakamate ranei; no te mea ehara i te tikanga o nga Ture o Ingarani kia whakamatea te tangata hei utu mo ona hara, ehara i te whakaaro ngaki utu e haere ake ana i roto i te riri me te kino o te ngakau. Kaore he riri kaore he mauahara o te ture, engari tona tikanga he pehi i te kino he whiu i te hara kia kore. Ehara i te mea mo te tangata kua mate kua kohurutia, engari mo nga tangata e ora ana kia ora tonu; he mea kia titiro mai te tangata ngakau kino ki te ahua o te whiu mona me ka tahuri ia ki te kohuru, me kore e mataku a ka noho pai. Ko Kereopa na e rere ke ana tona ahua i to etahi hoki kua whakamatea—he kino rawa ia. Ko nga tangata o te Whakatohea i taronatia i Akarana mo te kohuru o te Wakana ko Moko Moko, ko Hakaraia, ko Heremita. Ko enei tangata no raro iho i a Kereopa —ara te putake o te mate o te Wakana. Ko ia rawa (ko Kereopa ) te kai hapai i te teka, te kai whakahe i nga iwi, te kai whaka- hau i te kohuru. Ko Kereopa te kai arahi i te hunga i tukua mai i Taranaki e te porangi na e te Ua Haumene, haere mai ki Whanganui, Taupo, tae mai ki Opotiki i te tau 1865 ki te ako haere i nga iwi ki nga tikanga kohuru o te Hauhau—ara o te Pai Marire ki ta ratou i ki ai. Ko Kereopa te tangata i muru i te whare o te Wakana i a ia e ngaro atu ana, no te taenga mai o te Wakana ka kohurutia e ia ka kainga nga kanohi ka inumia nga toto. Ko Kereopa te tangata nana i tono a Te Whiwhini kia haere ki Waiapu ki te kawe i nga ritenga o te Hauhau ki taua kainga. Koia i aranga ai te riri ki Pa Kairomiromi; ki Tikitiki; ki Pukemaire, te riringa i puhia ai te Whiwhini e Piki; ki Hungahungatoroa hoki, te riringa i riro herehere mai nga tangata e rima rau. Ko Kereopa te tangata i haere ki Turanga (raua ko Patara) ki te kawe i te upoko o te pakeha ki a Hirini te Kani. Nana hoki i tahuri ai a Rongowhakaata me te Aitanga-a-Mahaki ki te karakia teka a te Pai Marire. Nana na Ke- reopa i whakahau i nga tangata o reira kia kohurutia te Pihopa o Waiapu; a kua mate te Pihopa i reira me i kore e tae mai ki a ia te rongo o te matenga o te Wakana me te whakaaro o nga tangata mona hoki—na reira ratou ko ana tamariki ka whakarere i ta ratou whare i Waerengaahika. Muri iho ka tukuna atu te tima ki te tiki i a ratou, a ka ora. Katahi ka whakahaua nga tangata e Kereopa kia murua nga whare o te Pihopa raua ko te Wiremu Minita, a murua ana tahuna ana hoki ta te Wiremu ki te ahi. Na Kereopa hoki i tono i ona akonga kia haere ki te Wairoa ki te kauhou i nga tikanga kohuru o te Pai Marire karakia i tahuri ai nga tangata o reira. Na, ko Kereopa te tino take o nga riringa katoa i riri ai ki Opotiki, ki Waiapu, ki Wairenga- ahika, me te Wairoa i roto i nga tau 1865, 1866. E tika ana hoki te ki na Kereopa i heke ai nga toto o nga ta- ngata katoa (nga pakeha me nga maori) i mate ki aua riringa—ko ia te kai whakakaha i nga tangata ki te kino, ko ia te kai whakahau ki te kohuru. Ki ta matau whakaaro kaore he ara e tika ai te muru a te Kawana i te hara pera. Ki te mea ka whakaorangia te tangata i penei te kino me te nui o toua hara he karanga tena ki te hara kia haere mai, he whakaae ki te tangata kino kia kino tonu. He tika ano ra na te Ua taua karakia Pai Marire; engari ko te karakia kau ta te Ua. Kaore a te Ua i ki atu ki a Kereopa kia tahuri ia ki te kohuru i te tangata—nana ake ano tena taha, na Kereopa . Inahoki i penei nga kupu ako a te Ua ki a