Nama 39
19010501

whārangi 3  (12 ngā whārangi)
titiro ki te whārangi o mua2
4titiro ki te whārangi o muri


 
HE KUPU WHAKAMARAMA. kai whakaako, engari he tono tana kia nui te haere o nga tamariki o Te Aute ki reira rae whakaatu ratou i to ratou hiahia, a tera nga kai whakaako e mahi i te mea tika, otira ki te kore e rite ki a o ratou whakaaro kei a ratou te whakaaro mo te puta ki waho o te kareti. I puta ano etahi motini whakahe i te Hahi Maori engari kahore au i rongo, i haere ke au ki te korero ki te Kareti Kotiro pakeha o te taone o Whanganui. Kaati pea nga korero mo tenei tuhinga. Tena koutou e te iwi! ( Taria te roanga.) [E pouri ana matou, i te apiapi o te pepa, kaore i uru nga korero maha. Hei tera putanga panuitia ai Te Rongoa mo te Mate Kohi, he korero tino pai, taria. ETITA.]

TE HUI KI ROTORUA.

KO te hui ki Rotorua e whakamine ai nga iwi katoa o Aotearoa hui atu ki te Wai- pounamu, kite powhiri i te tama a te Kingi, hei hui nui whakaharahara; ki te mama te utu o nga tima tera e tae te 5000 ki Rotorua. Ko nga whare katoa i Rotorua kua taunahatia katoatia e te tangata. He rongo korero, e kiia ana kia tae mai nga rangatira o Rarotonga ki tenei hui. I tae te Honore Timi Kara ki Rotorua ki te whakariterite i nga mahi o te marae; ona hoa. i haere ai ko Te Hati Houkamau, ko Waiheke Turei, ko Heta te Kani, ko Wiremu Potae, me Apirana Ngata, he rangatira katoa no te Tai-rawhiti. I whiriwhiria ko te papa-purei hoiho hei puni, ko waenganui e 30 eka, me whakatuwhera hei hakanga. E hangaia ana he whare hei matakitakitanga mo te Tiuka me ona hoa; i raro iho he wahi hei matakitakita- nga mo nga manuhiri kotahi mano. Ko te nuinga o nga whare mo te Maori he teneti, engari kei te hangaia he whare raupo ano e te Arawa, kei te whakapuranga hoki i te wahie; ma nga ope whakaeke e mau mai he taewa he kumara, ko te nuinga o nga kai ma te Kawa- natanga. Kua whakaritea he komiti mo te Arawa, e 20, to ratou tumuaki ko Tawa (Cap- tain Mair), ma ratou e whakahaere te marae. He kupu tohutohu ta matou ki nga matua haka, kia kaua rawa e kitea te kakahu pakeha ki te marae i nga wa o te haka, waiho atu nga ripene me nga kakahu o te pakeha mo a te pakeha kanikani. Me kahu maori katoa te paki, me piupiu, me pake, me tarahau, me muka me harakeke noa ranei, engari me wha- tu ano, kaua rawa e kitea te kakahu pakeha, ki te mauria te kahu pakeha hei roto atu i nga kakahu maori. Tena e te iwi, i te mea ko taua anake te iwi maori ka whakaminea nei kia kite i to tatou rangatira, whakaputaina to tatou tu rangatira kua paku nei ki te ao katoa, whakaputaina i runga i te pai, i te kore e haurangi, i te ngaro o nga mea kino, whakaputaina i runga i te hapai i te whakapono.

KURA KOTIRO MAORI.

KUA whakaritea kia haere a Rev. Perere Peneti ki te kauwhau ki nga pakeha ki nga Maori o tenei koroni kia tautoko i te Kura Whakamaharatanga ki a Kuini Wikitoria. Kei te Waipounamu ia i enei ra. Ko te Rev. Katene Pukerua o Heretaunga kua haere ki Taranaki hei whakakapi mo Peneti i enei ra. • I te hui o te Hahi i tu ki Rangitukia i whaka- aetia tenei motini, "Ka manawareka tenei hui i te korero ka puta nei i te Hinota Nui mo tetahi kura kotiro Maori kia tu ki Akarana; he whakahau hoki tenei ki nga tangata katoa o tenei takiwa kia uru ki te kohikohi mo taua kura." E hiahia ana matou ki te whakamahara i nga tangata e whai paanga ana ki Waipiro me era atu whenua e reti ana ki a Mita Hemi Wiremu mo te wero kia kohi ratou, a ma Mita Hemi e tapiri ta ratou. Ki te kore ratou e kohi e kore ano hoki taua pakeha e kohi. E kohi e te iwi kei moumou enei moni mo te kura mo a tatou tamaahine. E tika ana kia kohi nga hahi katoa mo tenei kura, he Whakamaharatanga hoki ki a Kuini Wikitoria o te katoa, hei kura hoki mo nga tamariki wahine katoa. Heoi nei ano te Wha- kamaharatanga tika ma te iwi Maori ki te Kuini. Kia tatanga e te iwi kaua te ngakau e puhoi e huiki, kaua e whakamanawa ma te pakeha e hanga he kura mo a tatou tamariki, ka nui te raruraru i te pakeha. Hei te unga o te Tiuka o Kono waara ki Akarana ka whakatakotoria e tona hoa wahine te kohatu o te kaupapa o te kura. Ka timata tonu te hanga i te whare i tenei tau, ahakoa kaore ano kia whaiti noa te moni. Ka tata te eke ki te £900 te moni katoa inaianei, ko te moni e hiahiatia ana kia £10000. Ko te nui- nga o te £900 na te pakeha, he iti noa iho ta te Maori. Mo te Kura Kotiro Maori. £10 na nga tamariki Poi o " Kahukura." £2 na nga Maori o Kairakau. £1 55. no te kohikohi o te karakia i Te Kuri-a-Tuatai. £1 Rev. Mohi Turei, Erehina Te Kuru, Hoera Rapaea, Hoani te Rangi-kangaiho, Hemi te Urupu, Kiripana. 10/- Hokara, Pipi, Kataraina Ngapera. 5/- Tauranga Eria, Arihi, Awihi, Wahawaha, Wiramina, Henare Purukuto, Tuakana. 3/-Te Moti, 26 Maku, Tio Hoera, Mabel Purukuto. 2/- Takerei Ihaia. 8/- kohi paku- paku. No Heretaunga te nuinga o nga pakeha me nga Maori kua kohi.