Pukapuka 0, Nama 73
18880316

whārangi 2  (12 ngā whārangi)
titiro ki te whārangi o mua1
3titiro ki te whārangi o muri


Tirohia ngā kupu whakataki o tēnei niupepa

 

Tono ana e Ruhia ki nga peeke o nga iwi o Oropi ki etahi moni moona i runga i te huarahi nama. Otira nohea na iwi e whakaae notemea tera ratou te mohio ko aua moni e hiahiatia ana e ia ka tukua ra nga huarahi o te whawhai, hei tautoko i nga whakaaro e mea nei ia kia whiwhi ai ia i te mana o te ao kia koropiko ai nga iwi katoa ki a ia, kua ahua whakahoa a Taakei ki te Emepara o Ruhia ina kua hangai te Kingi o Taakei ki te Kingi o Purukearia kua tono atu taua Kingi ki a Piriniha Paatinana, te Kingi o Purukearia, kia whakarerea taua kingitanga. Ka pehea ranei te tukunga iho. Erangi ko to tatou Kawanatanga o Ingarangi kua tahuri ki te hanga i nga manuao e iwa, he mea hanga ki te tiira a waho he mea matotoru rawa hei kakaro i nga mata o te hoa riri, tena etahi atu kaipuke manuao kotahi tekau ma toru he kaipuke tere rawa, ko to ratou mahi hei hopuhopu i nga kaipuke o te hoa riri waihoki itemea kahore e whawhai ka rere haere enei kaipuke ki nga wahi katoa o te ao titiro haere i tenei kaainga me tera whenua me he hoia nei i te tuawhenua. Ka tiaki ano i ona pa ka mataara tonu, e kore rawa e tika kia waiho te iwi i runga i te huarahi kore tiaki, ko enei kaipuke hou e hanga ana hei awhina i nga tini manuao o Ingarangi, te take i tini ai nga manuao mo Ingarangi he maha no ana kaainga he tini rawa nga motu nona i nga moana nunui, ko nga iwi o Wiwi, o Ruhia, o Tiamani, i kotahi tonu a ratou whenua e toru toru nga moutere nareira te tini ai a ratou kaipuke. Erangi ko to ratou mana i te tuawhenua e nui rawa, tenei pea e tae a ratou hoia i runga i te wa e whawhai, ki te wha miriona mo ia tahi o ratou.

 

E kite ana tatou i te mahi pokanoa a Tiamani ki Hamoa ko te Kingi o taua motu kua riro herehere atu, kua rongo nei inaianei i mauria taua rangatira ki tetahi o a ratou kaainga i Awherika, ko etahi atu o nga rangatira o taua motu kua kawea hereheretia ki nga motu ke, e hangai ana nga Wiwi, nga Amerikana, me nga PakehaIngirihi e noho ana ki taua motu ki te Kingi Maori, a Tamahe, i whakaturia e nga Tiamani inaiaka tupu he raru ki taua whenua mo runga o enei mahi nanakia. Otira kei te mataara tonu te Kawanatanga o Ingarangi ki ana tini tangata me ana mano iwi e noho marara ana i nga wahi katoa o te ao, ki te rere mai nga kaipuke o Ruhia i tona kaainga whakararo ia tatou ka u mai ki konei i te marama kotahi, ki te rere mai aua kaipuke ka puta tonu mai te waea hei whakatupato ia tatou na ka haere atu o tatou kaipuke ki te tutaki i a ratou i runga i te moana nui, e kite ana koutou i nga manuao a tatou e rere haere ana ki ia wahi ki ia wahi o to tatou kaainga? Kia mahara tatou ka pono tenei kii. He aroha ki te kino to te tangata e aroha ana i te ngangare; te tangata e whakaneke ake ana i tona kuwaha e rapu ana i te whakangaromanga. Waihoki kia mahara tonu ano tatou ki te kii o Te Runga Rawa: "Naku nga kingi i kingi ai naku nga rangatira i whakatakoto ai i te tika. Naku i whai rangatiratanga ai nga rangatira, nga tangata nunui nga kai whakarite whakawa katoa o te whenua."

 

Te Matenga o te Emepara o Tiamani.

 

No te 9 o nga ra o Maehe i tae mai ai te waea no Paarini (Berlin) e kii ana i mate te Emepera o Tiamani i te hawhe o te waru i te awatea, i te 9 o nga ra o te marama nei. E hara i te hanga te pouri i puta mai ki nga iwi mo te matenga o taua ruanuku. I tutakina nga whare tiata katoa mo runga i te mihi.

 

Tawhiao Ma.

 

No te wiki kua pahure i timata te huihuinga nui a nga Maori ki Whatiwhatihoe ko nga tangata o taua hui i tae ki te 600 ki te 700 ranei tangata Maori. I reira a Tawhiao me etahi atu o nga tino rangatira o te taha kingi. Erangi kihai a Wahanui i ahu atu ki reira notemea kua riro atu ia ki te Kooti Whenua i Otorohanga. He nui nga korerorero mo te tukunga whenua, amuamu ana nga tangata mo te ture kua takoto nei, e kii ana e ahei ano te tangata o te hapu awai ranei i runga i tenei tikanga kia hokoa e ia tetahi wahi o te whenua o te hapu ake i runga i te kore whakaae o te tino rangatira o taua hapu, i mua he mea kawe mai i enei tu mahi ki te aroaro o nga rangatira kia whiriwhiria te tika te hee ranei. I uaua te whakaaro kia kawea mai tenei putake pouri me tenei koingo o te ngakau, ki te aroaro o Te Mitihana (ara the Hon. Mr. Mitchelson) kia whakaarohia tenei e ia ina ka tae mai ki tenei huihuinga i nga ra torutoru ake nei.